သုတကမာၻ

ကၽြန္ေတာ္ သိသမွ်၊ ဖတ္ဖူးသမွ်ေလး ေတြကုိ တစ္စုတစ္စည္းတည္း ျဖစ္ေနေစဖို႔နဲ႔ အမ်ားသူငွာလည္း ဖတ္ရႈမွတ္သားႏိုင္ေစရန္သာ ဒီဘေလာ့ေလးမွာ တဆင့္ ျပန္လည္ မွ်ေ၀တင္ျပျခင္းသာ ျဖစ္ပါတယ္...။

တရုတ္ေက်ာင္းတြင္ ရည္းစား လံုး၀မထားရ

အေရွ႕တရုတ္ျပည္နယ္ရွိ ေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္းတြင္ အျငင္းပြားဖြယ္ရာျဖစ္ေသာ ရည္းစား လံုး၀မထားရ ဆိုသည့္ အမိန္႔ကို ခ်မွတ္လိုက္သည္။

ယူကင္းယူကိုင္ေက်ာင္း၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္ထဲတြင္ လူငယ္ေက်ာင္းသားမ်ား အေနျဖင့္ ဆန္႔က်င္ဖက္လိင္၊ အျခားေက်ာင္းသူကိုျဖစ္ေစ၊ ေက်ာင္းသားကိုျဖစ္ေစ သစ္ပင္ေအာက္၊ ေက်ာင္းေထာင့္ စသည့္ လူမရွိေသာ ေနရာတြင္ တစ္ဦးတည္း စကားမေျပာရဟု ကန္႔သတ္ထားသည္။

လက္တြဲလမ္းေလွ်ာက္ျခင္း၊ ဖက္ေပြ႔ျခင္းႏွင့္ နမ္းျခင္း တို႔ကိုလည္း ျပင္းထန္စြာ တားျမစ္ထားသည္။ ကစားကြင္းထဲတြင္ လည္း ေယာက်္ားေလး- မိန္းကေလး အခ်င္းခ်င္း ယွဥ္တြဲၿပီး လမ္းမေလွ်ာက္ရဟု ပိတ္ပင္ထားလိုက္သည္။

''ကၽြႏု္ပ္တို႔ ေက်ာင္းသားေတြ အားလံုးဟာ က်ဳိးေၾကာင္း ဆင္ျခင္တံုတရားရွိၿပီး ခ်ဳပ္တည္းႏုိင္စြမ္းရွိရွိ ေနႏုိင္ဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ ဆယ္ေက်ာ္သက္ အခ်စ္ေရးကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ပါ။ ဒါမွ စာတစ္ခုတည္းကိုပဲ အာရံုစူးစိုက္ေလ့လာႏုိင္မွာ" ထုတ္ျပန္ခ်က္ထဲတြင္ ပါရွိသည္။

ငယ္ရြယ္စဥ္ ရည္းစားထားျခင္းျဖင့္ ပညာေရးကို ထိခိုက္ႏုိင္သည္ဟု သတိေပးထားသည္။ ကိုယ္ခႏၶာႏွင့္ စိတ္ပိုင္းဆုိင္ရာ ထိခိုက္ အႏၱရာယ္ ျဖစ္ေစႏုိင္သည္ဟုလည္း ေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖၚျပထားရွိသည္။ စည္းကမ္းကို ေဖါက္ဖ်က္ေသာ ေက်ာင္းသားအေနျဖင့္ အျပစ္ေပး အေရးယူျခင္း ခံရမည္ျဖစ္ၿပီး မိဘမ်ားထံသို႔လည္း အေၾကာင္းၾကားမည္ျဖစ္သည္။

"ဆယ္ေက်ာ္သက္ ရည္စားထားတာကေတာ့ ဒီေခတ္မွာ သိပ္ေပါမ်ားလြန္းလွတယ္။ ကိုင္တြယ္ရ သိပ္ခက္ခဲတာပါ။" ေက်ာင္းဒါရိုက္တာ လီခၽြန္လီယန္က တရုတ္ေန႔စဥ္ သတင္းစာကို ေျပာျပခဲ့သည္။ "ဒီစည္းကမ္းအသစ္ကေတာ့ ငယ္ငယ္ရြယ္ရြယ္ ျဖစ္ပ်က္ေနတာကို ကာကြယ္ေပးႏုိင္မယ္လို႔ က်မတို႔က ေမွ်ာ္လင့္ထားတာပါ။"

မိဘအမ်ားစုက ေထာက္ခံေၾကာင္းကိုလည္း ဒါရုိက္တာက ေျပာျပခဲ့သည္။
"ဒီစည္းကမ္းေတြ မခ်ထားခင္မွာလည္း ေက်ာင္းသားေတြနဲ႔ တုိင္ပင္ပါတယ္။" မစၥလီက ရွင္းျပသည္။ "ေက်ာင္းသားတခ်ဳိ႕ ေျပာတာကေတာ့ ကစားကြင္းထဲမွာ လမ္းအတူတူ ေလွ်ာက္ေနရင္းမွာပဲ ရည္းစား ျဖစ္သြားၾကတယ္တဲ့။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို ဒီစည္းကမ္းကို ထည့္ထားရတာပါ။"

သို႔ေသာ္ အခ်ဳိ႕ပညာေရးသမားမ်ားက သေဘာမတူၾကပါ။
"ဆယ္ေက်ာ္သက္အရြယ္မွာ ရည္းစား မထားရဘူးဆိုတဲ့ စည္းကမ္းရယ္၊ ပညာေရးကိုထိခုိက္မယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြကေတာ့ အင္မတန္ေျပာင္ေျမာက္တဲ့ ဟာသပါပဲ။" ေဘဂ်င္းတကၠသိုလ္ႏွင့္ တြဲဖက္ဖြင့္လွစ္ထားသည့္ အထက္တန္းေက်ာင္းမွ ေက်ာင္းသား မိုဒင္းကဆိုသည္။ "ရည္စားအတြဲ တခ်ဳိ႕ကို ေတြ႔ဖူးပါတယ္။ သိပ္ကိုစာႀကိဳးစားၾကတာ။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ တစ္ေယာက္ကို တစ္ေယာက္ တကယ္ပဲ အားေပးကူညီေနလိုက္ၾကပံုမ်ား။"

၂၁ ရာစုပညာေရး သုေတသန အင္စတီက်ဴ႕မွ လက္ေထာက္ဒါရိုက္တာ ဇီအြန္ဘက္ကီက လူငယ္မ်ား၏ လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္မႈမ်ား အေပၚ တင္းက်ပ္ေသာ စည္းကမ္းမ်ားထားရွိမည့္အစား အျပဳအမူကို လမ္းညႊန္သင့္သည္ဟု ဆိုပါသည္။
"က်မအေနနဲ႔ေတာ့ ဒီသတင္းကို သိပ္မအံ့ၾသပါဘူး။ ပညာေရးသမားေတြ၊ ေက်ာင္းဆရာ ဆရာမေတြက ေက်ာင္းမွာ စာေတာ္ဖို႔ တစ္ခုတည္းကိုပဲ ပညာေရးလို႔ (တလြဲ) ထင္ေနၾကတာေလ။ ဒီလို စည္းကမ္းေတြက မထူးဆန္းလွပါဘူး။"

"ဒီမိဘေတြ၊ ေက်ာင္းဆရာဆရာမေတြ နားမလည္ထားတာကေတာ့ ပုဂၢလအက်င့္၊ စာရိတၱ သိကၡာရွိမႈနဲ႔ စိတ္က်န္းမာေရးဟာ ကေလးပညာေရးမွာ ပိုလို႔ အေရးႀကီးတယ္ဆိုတာပါ။"
အျငင္းပြားဖြယ္ရာ ရွိေသာ္လည္း ေက်ာင္းဆံုးျဖတ္ခ်က္မွာ ရည္ရြယ္ခ်က္ ေကာင္းသည္ဟု မစၥလီကဆိုပါသည္။
"အျမင္မတူတဲ့ ရႈေထာင့္ေတြကို ၾကားသိေနရပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဒီစည္းကမ္းရဲ႕ သက္ေရာက္မႈက ေရွ႕ဆက္ ဘာျဖစ္လာမွာလည္းဆိုတာကိုလည္း မသိေသးဘူး။ က်မတို႔က ေက်ာင္းသားေတြကို ကူညီဖို႔ လုပ္တာပါ။"

လိင္မတူေသာ ေက်ာင္းသားႏွင့္ ေက်ာင္းသူတို႔သည္ စကားေျပာသည့္အခါ ၆၀ စင္တီမီတာ (၂ ေပ) အကြာအေ၀းတြင္ (စာသင္ခ်ိန္မွလြဲ၍) ေနၾကရမည္ ျဖစ္သည္။ ေတြ႔ဆံုေသာ ေနရာသည္ လင္းထိန္ေနေသာ လူအမ်ားစုရွိရာ ေနရာမ်ားလည္း ျဖစ္ရမည္။

Ref: Maukkha.org

ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္မႈ အနိမ့္ဆံုးႏိုင္ငံမ်ားအေၾကာင္း

(Least developed country) ဖြံ႕ျဖိဳးမႈအနိမ့္ဆံုးႏိုင္ငံ (LDC သို႔မဟုတ္ စတုတၳကမာၻ႕ႏိုင္ငံ) မ်ားသည္ ကုလသမၼဂၢအဆိုအရ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ႏႈန္း အနိမ့္ဆံုးကိန္းညႊန္းမ်ားသာ ရွိျပီး ကမာၻ႕ႏိုင္ငံမ်ားအား ႏိႈင္းယွဥ္ျပထားသည့္ လူသားဖြံျဖိဳးတိုးတက္မႈ ညႊန္းကိန္းအဆင့္ သတ္မွတ္ခ်က္တြင္ အနိမ့္ဆံုးႏိုင္ငံမ်ား ျဖစ္သည္။ မွတ္ေက်ာက္စံႏႈန္း သံုးမ်ိဳးတြင္ ပါ၀င္ပါက တိုင္းျပည္တစ္ျပည္ကို ဖြံျဖိဳးမႈအနိမ့္ဆံုးစာရင္း၀င္ အျဖစ္ သတ္မွတ္သည္။

၀င္ေငြနိမ့္က်ျခင္း (တစ္ဦးခ်င္းတစ္ႏွစ္၀င္ေငြ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၇၅၀ ထက္နည္းျခင္း)
လူသားအရင္းအျမစ္နည္းျခင္း (အာဟာရ၊ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရးႏွင့္ သက္ၾကီးစာတတ္ေျမာက္မႈႏႈန္း)
စီးပြားေရးအားနည္းမႈ (စိုက္ပ်ိဳးထုတ္လုပ္မႈ မတည္ျငိမ္ျခင္း၊ ထုတ္ကုန္တင္ပို႔မႈႏွင့္ ၀န္ေဆာင္တင္ပို႔မႈ မတည္ျငိမ္ျခင္း၊ အစဥ္အလာမဟုတ္သည့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား၏ အေရးပါျခင္း၊ ထုတ္ကုန္ပစၥည္း ထုတ္လုပ္မႈစုစည္းျခင္း၊ စီးပြားေရးေသးငယ္မႈေၾကာင့္ အဟန္႔အတားျဖစ္ျခင္း၊ သဘာ၀ေဘးေၾကာင့္ အိုးအိမ္စြန္႔ေျပးရေသာ ဦးေရရာခိုင္ႏႈန္း)

အဆိုပါ LDC တိုးတက္မႈအနိမ့္ဆံုး စံသတ္မွတ္ခ်က္ကို ေက်ာ္ႏိုင္လွ်င္ ႏိုင္ငံအဆင့္အတန္း တက္ႏိုင္သည္။

ဖြံျဖိဳးမႈအနိမ့္ဆံုးႏိုင္ငံမ်ားသည္ ေယဘုယ်အားျဖင့္ အလြန္ဆင္းရဲျခင္းကို ခံစားရျပီး ပဋိပကၡ (ျပည္တြင္းစစ္၊ လူမ်ိဳးေရးစစ္ပြဲမ်ား)၊ နက္ရိႈင္းသည့္ ႏိုင္ငံေရးျခစားမႈႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး လူမႈေရး တည္ျငိမ္မႈ ကင္းမဲ့ျခင္းမ်ားကို ေတြ႕ရတတ္သည္။ အစိုးရမွာလဲ ထိုတုိင္းျပည္မ်ားတြင္ ဗဟိုထိန္းခ်ဳပ္ပံုစံ၊ အာဏာရွင္အပါအ၀င္ႏွင့္ စစ္ဦးစီး၀ါဒ အစိုးရပံုစံမ်ိဳး ျဖစ္ေနတတ္သည္။ LDC ႏိုင္ငံအမ်ားစုမွာ ဆာဟာရအတြင္းပိုင္း အာဖရိကႏိုင္ငံမ်ားတြင္ တည္ရွိသည္။

လက္ရွိ LDC ႏိုင္ငံမ်ား

အာရွ (၁၀ ႏိုင္ငံ)

အာဖဂန္နစၥတန္
ဘဂၤလားေဒ့ရွ္
ဘူတန္
ကေမာၻဒီးယား
လာအို
ေမာလ္ဒိုက္
ျမန္မာ
နီေပါ
တီေမာ
ယီမင္

အာဖရိက (၃၄ ႏိုင္ငံ)

အင္ဂိုလာ
ဘီနင္
ဘာကီနာဖာဆို
ဘူရြန္ဒီ
ကိပ္ဗာဒီ
ဗဟုိအာဖရိက
ခ်ဒ္
ေကာ္မိုရို႕စ္
ကြန္ဂိုဒီမိုကရက္တစ္သမၼတႏိုင္ငံ
ဂ်ီဘူတီ
အီေကြတိုးရီးယဲလ္ဂီနီ
အီရစ္ထရီးယား
အီသီယိုပီးယား
ဇမ္ဘီယာ
ဂီနီ
ဂီနီဘစ္ေဆာ
လီဆိုသို
ဘိုက္ေဘးရီးယား
မာဒါဂါးစကား
မာလာ၀ီ
မာလီ
ေမာရီေတးနီးယား
မိုဇမ္ဘစ္
ေဆာတီမီႏွင့္ ပရင္ဆီပီ
ဆီနီေဂါ
ဆီယာရာလီယြန္
ဆိုမာလီယား
ဆူဒန္
တိုဂို
ယူဂန္ဒါ
တန္ဇန္နီးယား
ဇမ္ဘီယာ

အိုရွင္းနီးယား (၅ ႏိုင္ငံ)

ကီရီဘာတီ
ဆာမိုအာ
ေဆာလ္မြန္ကၽြန္းစု
တူဗာလူ
ဗင္ေနာ့တူ

အေမရိက (၁ ႏိုင္ငံ)

ေဟတီ

အထက္ပါ စာရင္းမ်ားသည္ ၂၀၁၂၊ ဇန္န၀ါရီလ ၄ ရက္ေန႔ ေနာက္ဆံုး Update ျဖစ္ပါသည္။

ေတာင္ကိုရီးယားသည္ မၾကာခင္ ဂ်ပန္ထက္ ခ်မ္းသာလာမည္

ႏွစ္ေပါင္းအေတာ္ၾကာေအာင္ ဂ်ပန္က အာရွမွာ အခ်မ္းသာဆံုးႏွင္႔ စီးပြားေရးအင္အားအႀကီး ျဖစ္ခဲ႔သည္။ အာရွစီးပြားေရးမွာ ပထမဆံုး စက္မႈေခတ္ ေျပာင္းႏိုင္ခဲ႔တဲ႔ ႏိုင္ငံလည္းျဖစ္သည္။ ေနာက္မွ အာရွက်ားေတြျဖစ္တဲ႔ ေဟာင္ေကာင္၊ ထိုင္၀မ္၊ စကၤာပူ၊ ေတာင္ကိုရီးယားႏွင္႔ တရုတ္တို႔ ဂ်ပန္လမ္းေၾကာင္းကိုၾကည့္ၿပီး လိုက္လာျခင္း ျဖစ္သည္။

ဒါေပမဲ႔ အခု ဂ်ပန္ကို သူ႔ေနာက္က ႏိုင္ငံေတြ ေက်ာ္တက္စျပဳေနၿပီ။ တရုတ္စီးပြားေရးအရြယ္အစားက ဂ်ပန္ထက္ ပိုႀကီးသြားခဲ႔ၿပီ။ လူသိနည္းတဲ႔ အခ်က္တစ္ခုက စက္မႈဖြ႔ံၿပီး အာရွႏိုင္ငံသစ္ေတြရဲ႕ စီးပြားေရးက ဂ်ပန္ထက္ ပိုၿပီးခ်မ္းသာေနျခင္း ျဖစ္သည္။

ႏိုင္ငံေတြရဲ႕ လူေနမႈအဆင္႔အတန္းကို ႏႈိင္းယွဥ္ဖို႔ အေကာင္းဆံုးနည္းက တစ္ဦးခ်င္း ၀ယ္ယူႏိုင္စြမ္း (purchasing-power parity) ျဖင္႔ တိုင္းတာတဲ႔ ႏိုင္ငံသားတစ္ဦးခ်င္း ဂ်ီဒီပီ (GDP per person) ျဖစ္သည္။ ဤနည္းအားျဖင္႔ တိုင္းျပည္တစ္ခုခ်င္းအလိုက္ လူေနမႈစရိတ္ ကြာျခားမႈေတြကို ၾကည့္ၾကသည္။ PPP တိုင္းတာမႈအရဆိုရင္ စကၤာပူက ဂ်ပန္ကို ၁၉၉၃ ခုႏွစ္မွာ ေက်ာ္တက္ခဲ႔သည္။ ေဟာင္ေကာင္က ၁၉၉၇ ခုႏွစ္မွာ ေက်ာ္လြန္ ခဲ႔သည္။ ထိုင္၀မ္က ၂၀၁၀ မွာ ဂ်ပန္ကို ေက်ာ္လြန္ခဲ႔သည္။

အခုေနာက္ဆံုး IMF ရဲ႕ ခန္႔မွန္းခ်က္အရ လာမယ္႔ငါးႏွစ္အတြင္း ေတာင္ကိုရီးယားက ဂ်ပန္ထက္ ခ်မ္းသာလာၿပီး၊ စီးပြားေရး အင္အားပါ သာလြန္သြားမည္ဟု ဆိုသည္။ ၁၉၈၀ ခုႏွစ္ကဆိုရင္ ေတာင္ကိုရီးယား တစ္ဦးခ်င္းရဲ႕ ဂ်ီဒီပီက ဂ်ပန္ရဲ႕ ေလးပံုတစ္ပံုသာ ရွိခဲ႔သည္။ ယခုေတာ႔ ေတာင္ကိုရီးယားက ေနရစ္ေတာ႔ ဂ်ပန္ေရ.. ဟု ႏႈတ္ဆက္ဖုိ႔ ရွိေနသည္။

မူရင္း - Maukkha.org

ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္၏ သမၼတမ်ား

စ၀္ေရႊသိုက္ (4.1.1948 - 16.3.1952)
ဦးဘဦး (16.3.1952 - 13.3.1957)
မန္း၀င္းေမာင္ (13.3.1957 - 2.3.1962)
ဦးေန၀င္း (2.3.1974 - 9.11.1981)
ဦးစန္းယု (9.11.1981 - 25.7.1988)
ဦးစိန္လြင္ (25.7.1988 - 12.8.1988)
ဦးေအးကို(ယာယီ) (12.8.1988 - 19.8.1988)
ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္ (19.8.1988 - 18.9.1988)
ဦးသိန္းစိန္ (4.2.2011 - လက္ရွိ)

ျမန္မာႏိုင္ငံ ၁၉၄၈၊ ဇန္န၀ါရီ ၄ တြင္ လြတ္လပ္ေရးရျပီးေနာက္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံအၾကီးအကဲအျဖစ္ သမၼတရာထူးအျဖစ္ သတ္မွတ္ျပဌာန္းခဲ့သည္။ ရာထူးအားျဖင့္ သမၼတသည္ အၾကီးအကဲျဖစ္ေသာ္လည္း အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႕အၾကီးအကဲမွာ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ျဖစ္သည္။ ၁၉၄၇ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒအရ သမၼတသည္ ဂုဏ္ထူးေဆာင္သမၼတျဖစ္ျပီး အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအာဏာ အနည္းငယ္သာရွိသည္။ လႊတ္ေတာ္ဖ်က္သိမ္းထားခ်ိန္မ်ားႏွင့္ ေရြးေကာက္ပြဲၾကားကာလမ်ား အတြင္း အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဆိုင္ရာ လစ္ဟင္းမႈမ်ား မျဖစ္ေစရန္ သမၼတမွ ယာယီတာ၀န္ယူအုပ္ခ်ဳပ္ေပးျခင္းမ်ိဳးသာ ရွိသည္။ ထို ပါလီမန္ဒီမိုကေရစီေခတ္တေလွ်ာက္ သမၼတတာ၀န္ ယူခဲ့သူမ်ားမွာ-

စ၀္ေရႊသိုက္
ဦးဘဦး
မန္း၀င္းေမာင္

တို႔ျဖစ္သည္။

သို႔ရာတြင္ ၁၉၆၂ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးေန၀င္း ဦးေဆာင္သည့္ တပ္မေတာ္မွာ အာဏာသိမ္းမႈျဖစ္ျပီးေနာက္ အထက္ပါ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒအား ဖ်က္သိမ္းလိုက္သျဖင့္ ပါလီမန္ဒီမိုကေရစီ စနစ္ႏွင့္အတူ သမၼတရာထူးလည္း တစ္ပါတည္း ဖ်က္သိမ္းခံရသည္။ ထို႔ေနာက္ ၁၉၇၄ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ အရ တစ္ပါတီစနစ္ က်င့္သံုးျပီး အစိုးရအဖြဲ႕အၾကီးအကဲသည္ သမၼတျဖစ္ေၾကာင္း ျပဌာန္းသျဖင့္ သမၼတသည္ အာဏာပိုင္ျဖစ္လာသည္။ ထိုဖြဲ႕စည္းပံုအရ တာ၀န္ယူခဲ့သူေသာ သမၼတမ်ားမွာ-

ဦးေန၀င္း
ဦးစန္းယု
ဦးစိန္လြင္
ဦးေအးကို
ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္

တို႔ျဖစ္ၾကသည္။

၁၉၈၈ (၈၈၈၈) လူထုအံုၾကြမႈအျပီး တပ္မေတာ္မွ တဖန္ အာဏာသိမ္းယူလိုက္ျခင္းျဖင့္ ၁၉၇၄ ဖြဲ႕စည္းပံု ပယ္ဖ်က္ခံလုိက္ရသည့္ေနာက္တြင္ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကာလမ်ားတြင္ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္မ်ားျဖစ္သည့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးေစာေမာင္ ႏွင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးသန္းေရႊ တို႔ကသာ တိုင္းျပည္ကို တိုက္ရုိက္အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့ၾကသျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒအား လိုက္နာက်င့္သံုးျခင္းမရွိသည့္ ကာလျဖစ္သည္။ အစိုးရအဖြဲ႕အၾကီးအကဲ အျဖစ္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ႏိုင္ငံအၾကီးအကဲ အျဖစ္ေသာ္လည္းေကာင္း သမၼတအုပ္ခ်ဳပ္ေရးပံုစံ မျဖစ္ခဲ့ေပ။ သို႔ေသာ္ အစိုးရအဖြဲ႕ကို ဦးေဆာင္ရန္ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္တစ္ဦးကို ခန္႔အပ္ခဲ့သည္။ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒပါ ျပဌာန္းခ်က္မ်ားအရ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတသည္ ႏိုင္ငံအၾကီးအကဲသာမက အစိုးရအဖြဲ႕အၾကီးအကဲပါျဖစ္သည္။ သို႔ျဖင့္ ၂၀၁၁၊ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၄ ရက္တြင္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္မွ ေရြးေကာက္ခံကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ စစ္ဘက္မွကိုယ္စားလွယ္မ်ား ပါ၀င္သည့္ သမၼတေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ေရးအဖြဲ႕၏ မဲေပးခ်က္မ်ားအရ ဦးသိန္းစိန္ သည္ သမၼတျဖစ္လာသည္။

၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒပါ သမၼတ၏ တာ၀န္ႏွင့္ လုပ္ပိုင္ခြင့္မ်ား

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ သည္ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္၏ သေဘာတူညီခ်က္ျဖင့္

ျပည္ေထာင္စု အစိုးရ ၀န္ၾကီးဌာနမ်ားကို လိုအပ္သလို သတ္မွတ္ႏိုင္သည္။ ျပင္ဆင္ သတ္မွတ္ ျဖည့္စြက္ျခင္း ျပဳႏိုင္သည္။
ျပည္ေထာင္စု၀န္ၾကီးဦးေရကို လိုသလို သတ္မွတ္ႏိုင္သည္။ ဦးေရ တိုး/ေလွ်ာ့ ျပဳႏိုင္သည္။

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတသည္ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္အား တာ၀န္ခံရမည္။ ဒုတိယသမၼတမ်ားသည္ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတအား လည္းေကာင္း၊ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတမွ တဆင့္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္အား လည္းေကာင္း တာ၀န္ခံရမည္။

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတသည္

ျပစ္ဒဏ္လြတ္ျငိမ္းခြင့္ ေပးပိုင္ခြင့္ရွိသည္။
အမ်ိဳးသားကာကြယ္ေရးႏွင့္ လံုျခံဳေရးေကာင္စီ ေထာက္ခံခ်က္ႏွင့္ အညီ လြတ္ျငိမ္း ခ်မ္းသာခြင့္ ေပးႏုိင္သည္။

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတသည္ ဥပေဒႏွင့္အညီ

ဂုဏ္ထူးေဆာင္ဘြဲ႕မ်ား၊ တံဆိပ္မ်ား ခ်ီးျမွင့္အပ္ႏွင္းႏိုင္သည္။
ခ်ီးျမွင့္ထားသည့္ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ဘြဲ႕၊ တံဆိပ္မ်ား ျပန္လည္ရုပ္သိမ္း ႏိုင္သည္။

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတသည္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္၏ သေဘာတူညီခ်က္ျဖင့္ ႏိုင္ငံျခားတိုင္းျပည္မ်ားႏွင့္ သံတမန္ဆက္သြယ္ျခင္း၊ ျဖတ္ေတာက္ျခင္း ျပဳႏိုင္သည္။ သို႔ရာတြင္ ခ်က္ခ်င္းအေရးယူ ေဆာင္ရြက္ရန္ လိုအပ္သည့္အေျခအေနမ်ိဳးတြင္ သမၼတသည္ အမ်ိဳးသား ကာကြယ္ေရးႏွင့္ လံုျခံဳေရးေကာင္စီႏွင့္ ညွိႏိႈင္းကာ ႏိုင္ငံျခားတိုင္းျပည္တစ္ခုႏွင့္ သံတမန္အဆက္အသြယ္ ျဖတ္ေတာက္ႏိုင္သည္။ မိမိ၏ အေရးယူေဆာင္ရြက္ခ်က္ကို ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္သို႔ တင္ျပ အတည္ျပဳခ်က္ ရယူရမည္။

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတသည္ ဥပေဒႏွင့္အညီ ၀န္ထမ္းအဖြဲ႕အစည္း အၾကီးအမွဴးမ်ားကို ခန္႔အပ္ျခင္း၊ ထုတ္ပယ္ျခင္း ျပဳႏိုင္သည္။

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတသည္ ဥပေဒႏွင့္အညီ

ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ အတည္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ခြင့္ရွိေသာ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ၊ ေဒသဆိုင္ရာ၊ ႏိုင္ငံအခ်င္းခ်င္းဆိုင္ရာ စာခ်ဳပ္မ်ားကို ခ်ဳပ္ဆိုျခင္း၊ အတည္ျပဳေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ ပယ္ဖ်က္ျခင္း၊ စာခ်ဳပ္မ်ားမွ ႏႈတ္ထြက္ျခင္း ျပဳႏိုင္သည္။
ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ အတည္ျပဳခ်က္ ရယူရန္ မလိုအပ္ဘဲ ေဆာင္ရြက္ခြင့္ရွိေသာ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ၊ ေဒသဆိုင္ရာ၊ ႏိုင္ငံအခ်င္းခ်င္းဆိုင္ရာ စာခ်ဳပ္မ်ားကို ခ်ဳပ္ဆိုျခင္း၊ အတည္ျပဳေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ ပယ္ဖ်က္ျခင္း၊ စာခ်ဳပ္မ်ားမွ ႏႈတ္ထြက္ျခင္း ျပဳႏိုင္သည္။

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတသည္ ႏိုင္ငံေတာ္ မူ၀ါဒမ်ားႏွင့္ အေျခအေနအရပ္ရပ္တို႔ကို ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေ၀းတြင္ျဖစ္ေစ၊ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္၊ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ အစည္းအေ၀းတြင္ ျဖစ္ေစ၊ ႏိုင္ငံတစ္၀ွမ္းလံုးသို႔ျဖစ္ေစ အခါအားေလ်ာ္စြာ မိန္႔ခြန္းေျပာၾကားခြင့္၊ သ၀ဏ္လႊာေပးပို႔ခြင့္ ရွိသည္။

လိုအပ္လွ်င္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ အစည္းအေ၀းကိုျဖစ္ေစ၊ အထူးအစည္းအေ၀း ကိုျဖစ္ေစ ေခၚယူက်င္းပေပးရန္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ နာယကအား အေၾကာင္းၾကားႏိုင္သည္။

every human must watch this video

မူရင္း Youtube link

မင္းေျမာက္တန္ဆာ

မင္းေျမာက္တန္ဆာဟူသည္ မင္းဧကရာဇ္တို႔၏ အေဆာင္အေယာင္ကို ေခၚသည္။ ေရေျမေသဌ္နင္း ဘုရင္မင္းတို႔ ဘိသိက္မဂၤလာအခါေတာ္တြင္ ဆင္ယင္ကိုင္စြဲေသာ အေဆာင္အေယာင္ငါးပါးကို မင္းေျမွာက္တန္ဆာငါးပါး ဟုေခၚသည္။ ယင္းတို႔မွာ-

သန္လ်က္
ထီးျဖဴ
မကိုဋ္ (သင္းက်စ္)
ေျခနင္း
သားျမီးယပ္

တို႔ျဖစ္သည္။

ယင္းတို႔သည္ ျပည့္ရွင္မင္းတို႔၏ ရတနာအေပါင္းတို႔ထက္ ျပဠာန္းေသာရတနာျဖစ္ျခင္းေၾကာင့္ ပဌာနရတနာဟုေခၚသည္။ မင္းအေပါင္းတို႔သည္ ထီးျဖဴကိုေဆာင္းမုိးလ်က္ ရင္ခြင္ထက္ သားျမီးယပ္ပိုက္၍ နဖူးျပင္၀ယ္ တင့္တယ္စြာ သင္းက်စ္ကိုဆင္ယင္ျပီးလွ်င္ ေျခတြင္ေျခနင္းစီးလ်က္ သန္လ်က္စဲြကာ ဘိသိက္မဂၤလာ ခံယူၾကသည္။ ရဟန္းတြင္ သိကၡာ၊ မင္းတြင္ ဘိသိက္ ဟုဆိုေသာေၾကာင့္ မင္းေျမာက္တန္ဆာငါးပါးတို႔ကို ဆင္ယင္သံုးစြဲလ်က္ ရာဇဘိသိက္ခံေသာမင္းကိုသာ မင္းဟု သမုတ္အပ္ေၾကာင္း ရာဇ၀င္မ်ားတြင္ ေတြ႕ရပါသည္။

အိုိင္းစတိုင္းကို စိန္ေခၚျခင္း၊ အလင္းထက္ျမန္တာ ရွိသေလာ

Maukkha.org က ေဆာင္းပါးေလးတစ္ပုဒ္ပါ...။ ဗဟုသုတရပါတယ္။

ရီေလတီဗီတီႏွင္႔ အလင္းအလ်င္

အဲလ္ဘတ္ အိုင္းစတိုင္း ရဲ႕ အထူးရီေလတီဗီတီ သီအိုရီ (special relativity) အရ စၾကာ၀႒ာတစ္ခြင္ အျမန္ဆံုးေျပးလႊားႏိုင္တဲ႔ အရာဟာ အလင္းေရာင္ ျဖစ္ပါတယ္။

အလင္းအလ်င္ (velocity of light) ဟာ ေလဟာနယ္နဲ႔ ေလထဲမွာဆိုရင္ တစ္စကၠန္႔ကုိ မိုင္ေပါင္း ၁၈၆၂၈၂.၃၉၆ ေျပးလႊားႏိုင္တယ္။ သိပ္သည္းတဲ႔နယ္တစ္ခု၊ ဥပမာ ေရထဲဲကို ျဖတ္သန္းသြားရင္ေတာ႔ အလင္းရဲ႕ အလ်င္ဟာ အနည္းငယ္ ေႏွးသြားပါမယ္။ ေလဟာနယ္နဲ႔ ေလထဲမွာေတာ႔ အလင္းအလ်င္ကို ပိုျမန္ေအာင္ ျပဳလုပ္လို႔ မရပါ။ အလင္းအလ်င္ဟာ သတ္မွတ္ထားတဲ႔ ၾကားခံနယ္တစ္ခုအတြက္ ထာ၀ရကိန္းေသပါပဲ။

အေျခခံပညာအထက္တန္း ေက်ုင္းသူ ေက်ာင္းသားေတြဟာ အလင္းအလ်င္ကို c=3×108 m/sec ဆိုၿပီး က်က္မွတ္ထားရပါတယ္။ ကြ်ႏ္ုပ္တို႔ဆီကေန မို္ုင္ေပါင္း ၂၃၉၀၀၀ ေ၀းတဲ႔ လဆီကို အလင္းအလ်င္နဲ႔ သြားမယ္ဆိုရင္ ၁.၂၃၈ စကၠန္႔ပဲ ၾကာပါမယ္။ ေနဆီကို သြားမယ္ဆိုရင္ ၈ မိနစ္ပဲ ၾကပါမယ္။ ကြ်ႏု္တုိ႔နဲ႔ အနီးဆံုးၾကယ္ျဖစ္တဲ႔ ေတာင္ဘက္ မိုးကုပ္စက္၀ိုင္း အထက္နားက အယ္လ္ဖာ စင္ေတာရီၾကယ္ (alpha centauri) ဆီကို သြားမယ္ဆိုရင္ေတာ႔ ၄.၃ ႏွစ္ ၾကာပါတယ္။

ဒါေၾကာင္႔လည္း စၾကာ၀႒ာလို ႀကီးမား က်ယ္ေျပာလြန္းတဲ႔ အကြာအေ၀းေတြအတြက္ အလင္းအလ်င္ကို အသံုးျပဳၿပီး တုိင္းတာၾကပါတယ္။ ဥပမာ၊ ကြ်ႏ္ုပ္တို႔နဲ႔ အနီးဆံုးၾကယ္ဟာ အလင္းႏွစ္ ၄.၃ ႏွစ္ ေ၀းကြာတယ္။ အလင္းႏွစ္ (light year) ဆိုတာ အလင္းေရာင္ တစ္ႏွစ္ၾကာ ေျပးလႊား ေရာက္ရွိႏိုင္တဲ႔ အကြာအေ၀းပါပဲ။ အလင္းႏွစ္ ၁ ႏွစ္မွာ မိုင္ေပါင္း ကုေဋ ေျခာက္သိန္း ရွိပါတယ္။

ကြ်ႏ္ုပ္တုိ႔ရဲ႕ နဂါးေငြ႔တန္းၾကယ္စု (Milky Way galaxy) ဟာ ၾကယ္ေပါင္း ကုေဋတစ္ေသာင္း ပါ၀င္ၿပီး လက္ေမာင္းေလးခု ပါ၀င္တဲ႔ ခရုပတ္ အျပား၀ိုင္းပံုစံ ၾကယ္စုပါ။ အခ်င္း အလင္းႏွစ္တစ္သိန္း ရွိပါတယ္။ စၾကာ၀႒ာတစ္ခုလံုးမွာ ၾကယ္စုေပါင္း ကုေဋ တစ္ေသာင္းပါ၀င္တည္ရွိေနပါတယ္။

ေျမာက္ဖက္ေကာင္းကင္က ဓူ၀ံၾကယ္ဟာ ကြ်ႏ္ုပ္တို႔ဆီကေန အလင္းႏွစ္ ၁၄၂ ႏွစ္ ေ၀းကြာတယ္။ ဒါေတြဟာ အလင္းအလ်င္ အသံုးျပဳၿပီး ေဖာ္ျပခ်က္ ဥပမာေတြပါ။ အိုင္စတိုင္းရဲ႕ သီအိုရီအရ အလင္းအလ်င္ကို ေအာက္ပါအတိုင္း ေကာက္ခ်က္ေတြ ခ်ႏိုင္ပါတယ္။

- ေလာကတြင္ အလင္းအလ်င္သာ အျမန္ဆံုး ျဖစ္သည္။

- အလင္းအလ်င္ကို ပိုျမန္ေအာင္ ပိုေႏွးေအာင္ ျပဳလုပ္၍မရ။

- အလင္းအလ်င္နီးပါးျဖင္႔ ခရီးသြားလွ်င္ အခ်ိန္ေႏွးေကြးလာမည္။ ခရီးသည္၏ သက္တမ္း (ကမၻာေပၚမွ လူတစ္ဦးႏွင္႔ ႏွႈိင္းယွဥ္လွ်င္) ပိုရွည္ၿပီး ႏုပ်ဳိေနမည္။

- အလင္းအလ်င္ တန္ဘိုးအတိအက်ျဖင္႔ ခရီးသြားလွ်င္ ခရီးသည္၏ သက္တမ္းထာ၀ရတည္ရွိမည္။ ေသဆံုးျခင္းမရွိ။ လက္ရွိ ရုပ္ခႏၶာအတိုင္းသာ ထာ၀ရ ရွိေနေတာ႔မည္။

-အလင္းအလွ်င္ထက္ ပိုျမန္ေသာႏႈန္းျဖင္႔ ခရီးသြားလွ်င္ အခ်ိန္ေနာက္ျပန္ဆုတ္မည္၊ အတိတ္သို႔ ျပန္ေရာက္မည္၊ ခရီးသည္၏ အသက္ ျပန္လည္ငယ္ၿပီး ပိုမိုႏုပ်ဳိလာမည္။

အဲဒီအယူအဆေပၚ အေျခခံၿပီး ‘အမႊာ၀ိေရာဓိ’ ဆိုတဲဲ႔ ဆင္ျခင္စဥ္းစားမႈ သိပၸံေလာကမွာ ေပၚေပါက္ခဲ႔ပါတယ္။ အသက္ ၂၀ အရြယ္ အမႊာညီအစ္ကို ႏွစ္ေယာက္ ရွိတယ္ဆိုပါစို႔။ အစ္ကိုျဖစ္သူက အာကာသာယဥ္မွဴးအျဖစ္ အသြားေလးႏွစ္ အျပန္ေလးႏွစ္၊ စုစုေပါင္းရွစ္ႏွစ္ ခရီးထြက္ရမည္ ဆိုပါစို႔။ အာကာသယာဥ္မွဴးရဲ႕ သြားႏႈန္းဟာ အလင္းအလွ်င္ရဲ႕ ၉၉ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိတယ္ ဆိုပါစို႔။

ရွစ္ႏွစ္ၾကာၿပီး အစ္ကိုျဖစ္တဲ႔ အာကာသယာဥ္မွဴး ကမၻာေျမကို ျပန္ေရာက္တဲ႔အခါ သူ႔အသက္က ၂၈ ႏွစ္ ျဖစ္ေနပါၿပီ။ အမႊာ အစ္ကို ျဖစ္သူကို လာႀကိဳဆိုတဲ႔ ညီျဖစ္သူဟာ အာကာသယာဥ္ေပၚက ဆင္းလာတဲ႔ သူရဲ႕ အစ္ကိုကို ေအာက္ပါအတိုင္း ေျပာပါလိမ္္႔မယ္။

“အစ္ကို …. အစ္ကိုရဲ႕ ရုပ္က ႏုလိုက္တာ… ဘာမွ သိပ္ေျပာင္းမသြားဘူးေနာ္…”

အစ္ကိုကလည္း ေျပာေျပာလိမ္႔မယ္။

“ဟင္ ခင္ဗ်ားက က်ဳပ္ညီလား… ဘယ္လိုျဖစ္လို႔ က်ဳပ္အဘိုးနဲ႔ တူေနရတာလဲ”

အာကာသယာဥ္မွဴး အစ္ကိုျဖစ္သူရဲ႕ အသက္က ၂၈ ႏွစ္ပါ၊ အရြယ္ကလည္း ၂၈ ႏွစ္ အရြယ္ပါပဲ။ ဒါေပမဲ႔ သူ႔ရဲ႕ အမႊာညီရဲ႕ အသက္ဟာ ၇၇ ႏွစ္ ရွိေနပါၿပီ။ အဘိုးအရြယ္ရုပ္ရည္ ျဖစ္ေနပါၿပီ။

အကယ္၍မ်ား အာကာသယဥ္မွဴး အစ္ကိုျဖစ္သူဟာ အလင္းအလ်င္ရဲ႕ ၉၉.၉၉ ရာခိုင္ႏႈန္း အျမန္ႏႈန္းနဲ႔ ခရီးသြားခဲ႔တယ္ဆိုပါစို႔။ သူဟာ အသက္ ၂၈ ႏွစ္အရြယ္နဲ႔ ကမၻာကို ျပန္ေရာက္ရွိလာမယ္။ ဒါေပမဲ႔ သူ႔ရဲ႕ ညီျဖစ္သူသာ ရွိေနမယ္ဆိုရင္ အသက္ ၅၈၇ ႏွစ္ ျဖစ္ေနပါေတာ႔မယ္။ ဆိုလိုတာကေတာ႔ သူျပန္ေရာက္လာတဲ႔ အခ်ိန္ ၈ ႏွစ္ အၾကာမွာ ကမၻာေပၚမွာ သူနဲ႔သိတဲ႔သူ တစ္ေယက္မွ မရွိေတာ႔ပါ။ အလြန္တရာ အေျပာင္းလဲႀကီး ေျပာင္းလဲေနပါလိမ္႔မယ္။ ရာစု ၆ ခု နီးပါး ေျပာင္းလဲေနပါၿပီ။

ဆက္လက္ၿပီး ေတြးၾကည့္ စဥ္းစားၾကည့္ ေဆြးေႏြးၾကည့္ရေအာင္ပါ။ အကယ္၍ အာကာသယဥ္မွဴး အစ္ကိုျဖစ္သူဟာ အလင္းအလ်င္ႏႈန္းနဲ႔ ခရီးသြားခဲ႔တယ္ဆိုပါစို႔။ ကမၻာေျမကို ျပန္ေရာက္ရွိလာတဲ႔အခါ သူဟာ အသက္ ၂၀ အရြယ္ ရုပ္ရည္္ အတိုင္းပါပဲ။ သူရဲ႕ သက္တမ္းကို အနႏၱတိုင္ ဆြဲဆန္႔ခဲ႔ပါတယ္။ ကမၻာၿဂိဳဟ္ေတာင္ ရွိခ်င္မွ ရွိပါေတာ႔မယ္။

ဒါဆိုရင္ အလင္းထက္ျမန္တဲ႔ႏႈန္းနဲ႔ ခရီးသြားခဲ႔တယ္ဆိုပါစို႔။ အာကာသယဥ္မွဴး အစ္ကိုျဖစ္သူဟာ အတိတ္ကို ျပန္ေရာက္ခဲ႔ပါၿပီ။ သူ ကမၻာေျမကို ျပန္ေရာက္ရွိတဲ႔အခ်ိန္ဟာ၊ သူကမၻာေျမက မထြက္ခြာမွီအခ်ိန္ ျဖစ္ေနပါေတာ႔မယ္။

အထက္ပါအခ်က္ေတြကို အမွီျပဳၿပီး စိတ္ကူးယဥ္ သိပၸံရုပ္ရွင္ေတြ၊ ၀တၳဳေတြ မ်ားစြာ ထြက္ေပၚခဲ႔ပါတယ္။ လက္ရွိလည္း ထြက္ေပၚ ေနဆဲပါ။ ဒါေပမဲ႔ ဒီအခ်က္အလက္ေတြဟာ သဘာ၀တရားနဲ႔ေတာ႔ ကိုက္ညီမႈမရွိ၊ လက္ခံႏိုင္စရာမရွိပါ။ ဒါေၾကာင္႔လည္း အိုင္းစတိုင္းက အလင္းအလ်င္ေလာက္ ျမန္တဲ႔အရာ စၾကာ၀႒ာမွာ မရွိဘူးလို႔ ဆိုခဲ႔တယ္။ အလင္းအလ်င္နဲ႔ ေမာင္းႏွင္ႏိုင္မယ္႔ အာကာသယဥ္ေတြ ဘယ္ေတာ႔မွ တီထြင္ႏိုင္မွာမဟုတ္ဘုူးလို႔ ေဟာကိန္းထုတ္ခဲ႔ပါတယ္။

အလင္းေရာင္ဟာ ဖိုတြန္ (photon) လို႔ေခၚတဲ႔ စြမ္းအင္ျမင္႔ အမႈန္ေတြနဲ႔ ဖြဲ႔တည္ေပၚေပါက္ေနတာပါ။ ဖိုတြန္ဆိုတာ လွ်ပ္စစ္သံလိုက္ ျဖာထြက္ျခင္းရဲ႕ ကြမ္တမ္တစ္ခု (a quantum)၊ တစ္နည္း စြမ္းအင္ထုတ္တစ္ခု (an energy packet) ပါပဲ။ နားေနျဒပ္ထု သုည ရွိပါတယ္။

အိုင္းစတိုင္းကို စိန္ေခၚတဲ႔ နယူထရီႏို

နယူထရီႏို (neutrino) ဟာ အေျခခံအမႈန္တစ္ခုပါ။ နယူထရီႏုိ သံုးမ်ဳိးရွိပါတယ္။ အီလက္ထရြန္ နယူထရီႏို၊ မ်ဴယြန္ နယူထရီႏို နဲ႔ ေတာနယူထရီႏို တို႔ပါပဲ။ အက္တမ္နယူကလိယတ္ရဲ႕ ဘီတာယိုယြင္းျခင္း (beta decay) မွာ ေပ်ာက္ဆံုးစြမ္းအင္အျဖစ္ ေဟာကိန္း ထုတ္ခဲ႔ၾကတယ္။ ၁၉၅၃ ခုႏွစ္မွာ အစမ္းသေဘာ ေဖာ္ညႊန္းႏိုင္ခဲ႔ၿပီး၊ ၁၉၅၆ ခုႏွစ္မွာ ပိုမို အတည္ျပဳႏိုင္ခဲ႔တယ္။

နယူထရီႏို္ုမွာ လွ်င္စစ္မရွိ၊ နားေနျဒပ္ထု သုည အလ်င္းအလ်င္နဲ႔ ေရြ႕လ်ားတယ္။ မဟာေပါင္းစည္းသီအိုရီမ်ား (Grand Unified Theories- GUTs) ရဲ႕ ခန္႔မွန္းခ်က္အရ သုညမဟုတ္ ျဒပ္ထု ရွိေနျပန္တယ္။ ဒါေပမဲ႔ လက္ေတြ႔အေထာက္အထား မရွိေသးပါ။

၂၀၁၁ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလမွာ ဥေရာပသိပၸံပညာရွင္ အဖြဲ႔တစ္ဖြဲ႔ရဲ႕ ေၾကျငာခ်က္ ထြက္ေပၚခဲ႔ပါတယ္။ နယူထရီႏို အမႈန္အုပ္စု တစ္ခုကို အလင္းထက္ျမန္တဲ႔ အရိပတ္တန္းတစ္ခုအျဖစ္ စမ္းသပ္ႏိုင္ခဲ႔ျခင္းပါ။ အလင္းထက္ျမန္ရင္ အခ်ိန္ေနာက္ျပန္ဆုတ္မယ္။

ဒါဆိုရင္ အိုင္းစတိုင္း အထပ္ထပ္ေျပာဆိုခဲ႔တဲ႔ ‘ေၾကာင္းက်ဳိးဆက္စပ္မႈ’ ဆိုတာ ၿပိဳပ်က္ရေတာ႔မယ္။ “ေသနတ္ေမာင္း မဆြဲရေသးဘူး၊ က်ဥ္ဆံက ထြက္သြားၿပီ.. ဆိုသလို ျဖစေနၿပီ” လို႔ ရိုက္ခ်က္စတာ တကၠသိုလ္ နကၡတၱရူပေဗဒ ပညာရွင္ အဒမ္ ဖရန္႔ခ္ (Adam Frank) က ဆိုပါတယ္။

အေထာက္အထားကေတာ႔ အဆင္႔ျမင္႔ ရူပေဗဒဆိုင္ရာ စက္ႀကီးႏွစ္ခုနဲ႔ ပတ္သက္ေနပါတယ္။ ဂ်နီဗာမွာရွိတဲ႔ CERN လို႔ေခၚတဲ႔ အမႈန္အရွိန္ျမွင္႔စက္ႀကီးက နယူထရီႏိုအုပ္စုတစ္ခုကို ဖန္တီးၿပီး အီတလီႏိုင္ငံ Apennine ေတာင္ေျခက ဂရန္းဆက္ဆို (Gran Sasso) သိပၸံ စူးစမ္းေရး စမ္းသပ္ခန္းက အမႈန္အာရံုခံ စက္ေတြဆီကို ပစ္လႊတ္ခဲ႔ပါသတဲ႔။ မိုင္ေပါင္း ၄၅၀ ေ၀းပါတယ္။ နယူထရီႏိုတန္းစုရဲ႕ အလ်င္ဟာ အလင္းအလ်င္ထက္ ၀.၀၀၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္း ပိုျမန္ေနတယ္လို႔ ဓာတ္ခြဲခန္းႏွစ္ခုလံုးရဲ႕ အာရံုခံ စက္ေတြနဲ႔ ခ်ိန္မွတ္နာရီေတြက မွတ္တမ္းတင္ႏိုင္ခဲ႔ပါသတဲ႔။

မိုင္ ၄၅၀ အကြာကို အလင္းအလွ်င္ထက္ေတာင္ ျမန္ေအာင္ ေျပးလႊားခဲ႔တာဆိုေတာ႔ ၾကာခ်ိန္ဟာ တစ္စကၠန္႔ရဲ႕ အလြန္ေသးငယ္တဲ႔ အစိတ္အပိုင္း ၀.၀၀၂၄ စကၠန္႔ခန္႔သာ ရွိပါတယ္။

ဒါေပမဲ႔ ဒီေတြ႔ရွိခ်က္အရ ကမၻာတစ္၀ွမ္း ေက်ာင္းေတာ္ေတြမွာ ျပ႒ာန္းထားတဲ႔ ရူပေဗဒ သင္ရိုးစာအုပ္ေတြကို ဆုတ္ၿဖဲ လႊတ္ပစ္ရမလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဘယ္သူမွေတာ႔ အိုင္စတိုင္း စည္းမ်ဥ္းေတြပါ၀င္တဲ႔ စာအုပ္ေတြကို မဆုတ္ၿဖဲၾကပါ။ ဘာေၾကာင္႔လဲ ဆိုေတာ႔ အံ႔ဖြယ္ရလာဒ္ေတြဟာလည္း မၾကာခဏဆိုသလို မွားေနတတ္တာကို ရူပေဗဒပညာရွင္ေတြ ေကာင္းေကာင္း နားလည္လို႔ပါပဲ။

ယခုေတြ႔ရွိခ်က္ကို အထပ္ထပ္ ျပဳလုပ္ၾကရဦးမွာပါ။ အခ်က္အလက္ေတြကို အဖန္ဖန္ စစ္ေဆးရဦးမွာပါ။ အီတလီ ဓာတ္ခြဲခန္းရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ ရူပေဗဒပညာရွင္ Antonio Ereditato က “သီးျခားလြတ္လပ္တဲ႔ စမ္းသပ္ခ်က္ေတြက တူညီတဲ႔ အေျဖကိုပဲ ရွာေဖြ ေတ႔ရွိၿပီ ဆိုမွပဲ ကြ်န္ေတာ္ ယံုၾကည္မွာပါ” လို႔ ေျပာခဲ႔ပါတယ္။

ခ်ီကာဂို ဖာမီဓာတ္ခြဲခန္းက Fermilab အမႈန္အရွိန္ျမွင္႔စက္မွာ သုေတသနျပဳေနၾကတဲ႔ ရူပေဗဒပညာရွင္ အုပ္စုကလည္း အဲဒီ ေတြ႔ရွိခ်က္ကို အတည္ျပဳဖို႔ ဒါမွမဟုတ ္ပစ္ပယ္ဖို႔ စတင္ အလုပ္လုပ္ေနၾကပါၿပီ။ ဖာမီ ဓာတ္ခြဲခန္းဟာ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္တုန္းက နယူထရီႏို နဲ႔ ပတ္သက္တဲ႔ သုေတသနေတြ ျပဳလုပ္ခဲ႔ဖူးပါတယ္။ နယူထရီႏိုဟာ အလင္းဖိုတြန္ထက္ ျမန္တယ္လို႔ ဆိုခဲ႔ဖူးပါတယ္။ ဒါေပမဲ႔ ခိုင္မာတဲ႔ အေထာက္အထားေတြ မျပသႏိုင္ခဲ႔ပါ။

ကမၻာတစ္၀ွမ္း ရူပေဗဒပညာရွင္ အာလုံုးကေတာ႔ ဥေရာပ ရူပေဗဒပညာရွင္အဖြဲ႔ရဲ႕ ေတြ႔ရွိခ်က္အေပၚ အေကာင္းအဆိုး သေဘာေတြနဲ႔ အေလာင္းအစားျပဳၾကရင္း လက္ေတြ႔ သုေတသန စမ္းသပ္မႈေတြ ျပဳလုပ္ေနၾကပါၿပီ။

သိပၸံပညာဟာ ခိုင္မာမွန္ကန္တယ္လို႔ ထင္ခဲ႔ရတဲ႔ အခ်က္ေတြကို မွားမွန္းသိတဲ႔အခါ စြန္႔ပစ္ခဲ႔ရတဲ႔ အႀကိမ္ေပါင္း မနည္းပါဘူူး။ ယခု ေတြ႔ရွိခ်က္ေလးတစ္ခု မွန္ၿပီဆိုပါစို႔။ ကြ်ႏု္ပ္တို႔ နားလည္ထားတဲ႔ ကြ်ႏု္ပ္တို႔ သိရွိထားတဲ႔ စၾကာ၀႒ာဆိုင္ရာ ဗဟုသုတ အားလံုး ကြ်မ္းထုိးေမွာက္ခံု ျဖစ္ကုန္ပါေတာ႔မယ္။

Ref: Maukkha